بازارهای تجاری و هنری همیشه و در تمام مراحل طراحی، از مهارتهای تصویرسازها استفاده میکنن. اگه یه هنرمند بصری باانگیزهای، شغل تصویرسازی میتونه یه مسیر حرفهای خیلی خلاقانه و رضایتبخش برات باشه.
ولی اینکه بخوای علاقهت رو تبدیل کنی به شغلت، مخصوصاً اول راه، میتونه حسابی استرسزا و گیجکننده باشه.
توی این مطلب قراره نگاهی بندازیم به نقش یک تصویرساز و ۱۵ نوع مختلف سبک تصویرسازی دیجیتال، تا بتونی حوزهای که بیشتر بهت میخوره رو پیدا کنی و دقیقتر مسیرت رو مشخص کنی.
یک تصویرساز دیجیتال دقیقاً چه کاری انجام میده؟
کار یک تصویرساز دیجیتال اینه که بر اساس توضیح و بریف پروژه، اجزای مختلف یک طراحی رو درک کنه و بسازه. آشنایی با سبکهای مختلف تصویرسازی و همینطور تاریخ هنر، بخش مهمی از جعبهابزار هر تصویرساز حرفهایه.
بهعنوان یک تصویرساز، کمکم سبک شخصی خودت رو میسازی و معمولاً سعی میکنی روی ژانرهایی که بیشتر بهشون علاقه داری تخصص پیدا کنی. اما واقعیت اینه که احتمالاً — مخصوصاً اوایل مسیر — مجبور میشی روی انواع دیگه تصویرسازی هم کار کنی. پس بهتره با همهشون آشنا باشی.
۱۵ نوع مختلف تصویرسازی
بیاید با هم نگاهی بندازیم به سبکهای متنوع تصویرسازی که ممکنه یک تصویرساز در طول حرفهش سراغشون بره:
۱. انیمه
انیمه که اوایل دهه ۱۹۰۰ از ژاپن شروع شد، یه سبک تصویرسازی خیلی استایلایزه که معمولاً توی قالب کمیکبوک و گرافیک ناول منتشر میشه. میتونه هم به شکل دوبعدی (2D) باشه هم سهبعدی (3D). از نظر سبک، نسبت به کارتونهای غربی حالوهوای رمانتیکتری داره و از خطهای بلند و ظریف و جزئیات پیچیده استفاده میکنه. انیمه بیشتر برای بزرگسالها ساخته میشه و از نظر داستانپردازی و نمایش احساسات، عمیقتر و پیچیدهتره.
انیمه رو خیلی راحت میشه شناخت، چون یه سری ویژگیهای بصری مشخص داره؛ مخصوصاً توی طراحی کاراکترها. مثل چشمهای بزرگ و پر از احساس، موهای حالتدار و قانونجاذبهگریز، دهانهایی که یا کوچیک و ظریفن یا بزرگ و اغراقشده، و تناسبهای بدنی اغراقآمیز؛ مردها با عضلات غیرواقعی و خیلی بزرگ، و زنها فوقالعاده ظریف، کشیده و با چشمهای درشت و معصوم.
۲. کاریکاتور
کاریکاتور سبکی از تصویرسازیه که توش ویژگیهای ظاهری سوژه رو عمداً اغراق میکنن تا نتیجه حالت طنز یا طعنهآمیز پیدا کنه. معمولاً آدمها رو با سرهای بزرگ و بدنهای کوچیک میکشن. سوژهها هم اغلب چهرههای عمومی، سیاستمدارها یا آدمهای صاحب قدرت هستن. هدف اصلی این سبک اینه که شخصیت فرد رو دست بندازه، تقلید کنه یا به شکل طنازانهای مسخره کنه.
هنر کاریکاتور اینه که ویژگیهای شاخص چهره رو بگیری و تحریفشون کنی، ولی طوری که هنوز هم بشه فوراً تشخیص داد اون شخص کیه. این روزها بیشتر برای طنز سیاسی استفاده میشه، چون ابزار خیلی مؤثری برای نقد تند و تیزه.
۳. کارتون / کمیک
کارتونها و کمیکها داستان رو از طریق یه مجموعه تصویر یا نوار تصویری تعریف میکنن که معمولاً با دیالوگهای ساده یا کپشن همراهه. برای همین سازندهشون میتونه ترکیبی از نویسنده و تصویرساز کمیک باشه. فرقشون اینه که یه کارتون میتونه فقط یه تصویر تکی باشه، اما کمیک معمولاً به صورت پنلهای کوتاه میاد یا حتی تا حد گرافیک ناول ادامه پیدا میکنه.
خیلی از کارتونهای روزنامهای که هر روز منتشر میشن، موضوعات روز یا سیاسی دارن. سبک کارتون و کمیک میتونه از کاملاً غیرواقعگرایانه تا نیمهواقعگرایانه متغیر باشه. از این سبک توی ارتباطات یا آموزش هم استفاده میکنن، چون میتونه یه ایده رو خیلی ساده و تصویری منتقل کنه و سریع فهمیده بشه. بهصورت سنتی هم برای سرگرمی، ایجاد حس طنز و همینطور نقد و نظرهای تحریریهای کاربرد داشته.
۴. هنر تجاری (Commercial Art)
تصویرهایی که تبلیغکنندهها برای فروش محصول یا خدمات استفاده میکنن، توی دستهی «هنر تجاری» قرار میگیرن. تیمهای خلاق در آژانسهای تبلیغاتی و استودیوهای طراحی گرافیک، ایده و کانسپت اولیهی آگهی رو میسازن و اون رو به مشتری ارائه میکنن.
بعد از اینکه طرح تأیید شد، این تصویرسازه که باید گرافیک نهایی رو آماده کنه؛ چیزی که قراره توی رسانههای مختلف استفاده بشه — از چاپی گرفته تا تلویزیون، وب، موبایل و… . حتی معمولاً فرمت نهایی تصویر (مثلاً وکتور، JPG و غیره) هم توسط تصویرساز مشخص میشه.
توی هنر تجاری معمولاً آزادی عمل خیلی زیادی وجود نداره، چون همهچیز باید دقیقاً طبق بریف و خواستهی مشتری پیش بره. با این حال، بعضی از خلاقانهترین و نوآورانهترین تصویرسازیها دقیقاً توی همین فضا شکل میگیرن.
۵. کانسپت آرت (Concept Art)
کانسپت آرت در واقع ویژگیهای اصلی یک طراحی رو مشخص میکنه و سبک بصری یک پروژه رو شکل میده؛ چه اون پروژه فیلم باشه، چه بازی ویدیویی، انیمیشن، تبلیغات، کمیک یا گرافیک ناول.
در طول فرآیند تولید، کانسپت آرت مدام با نظر تهیهکنندهها، توسعهدهندهها و مشتریها اصلاح و کاملتر میشه تا در نهایت به طرحی برسه که تأیید نهایی رو بگیره.
با اینکه کانسپت آرت از نظر فنی «تصویرسازی» حساب نمیشه، اما خیلی وقتها یک تصویرساز دیجیتال برای هر دو کار استخدام میشه، برای همین ما هم اینجا توی لیست آوردیمش (اگه کنجکاوی، میتونی بیشتر درباره تفاوت کانسپت آرت و تصویرسازی بخونی).
اریک ویلکرسون، تصویرسازی که دورههای تصویرسازی دیجیتال CG Spectrum رو تدریس میکنه، تفاوت این دو رو اینطور توضیح میده:
کانسپت آرت یعنی ایدهپردازی درباره اینکه یک کاراکتر، محیط یا وسیله ممکنه چه شکلی باشه.
تصویرسازی وقتی اتفاق میافته که همه اون عناصر رو کنار هم توی یک تصویر میذاری تا یک داستان تعریف کنی. این دو تا همپوشانی زیادی دارن، اما در عین حال کاملاً با هم فرق دارن.
مثلاً کانسپت آرت میتونه طراحی لباس یا سلاح یک قهرمان مارول باشه از چند زاویه مهم. اما تصویرسازی مرحله بعده: وقتی یک قهرمان و یک ضدقهرمان رو توی یک صحنه، داخل یک تصویر واحد، کنار هم میاری تا یه داستان شکل بگیره.
۶. فانتزی (Fantasy)
هنر فانتزی دنیای موجودات کاملاً جدید و جهانهای منحصربهفردی رو تصور میکنه که هیچ محدودیتی ندارن. این سبک توی بازیها، گرافیک ناولها و کمیکها خیلی محبوبه، اما توی انیمیشن، تصویرسازی و فیلم هم کاربرد زیادی داره. این نوع تصویرسازی بهشدت خلاقانهست، چون نیاز به جهانسازی و طراحیهای کاملاً خاص و متفاوت داره.
ریشههای هنر فانتزی از اسطورهها میاد و معمولاً از المانهای اسطورهای مثل موجودات عجیب، جنگجوها، دوشیزهها و قهرمانها استفاده میکنه. با این حال، میتونه به همون اندازه وارد فضای سورئال، ماورایی، انتزاعی یا علمیتخیلی هم بشه و ترکیبی از سبکهای مختلف رو کنار هم بذاره؛ تنها محدودیتش تخیل خالقشه.
۷. فشن آرت (Fashion Art)
تصویرسازی فشن آرت برای نشون دادن طراحی و زیباییشناسی لباسها، کفشها و اکسسوریهای یک طراح مد استفاده میشه. این تصویرها در واقع ایدههای کالکشن یک طراح رو منتقل میکنن. معمولاً اول کار به شکل اسکچهای مفهومی شروع میشن که نمای کلی لباسها و استایلهای یک مجموعه رو نشون میدن، بعد کمکم کاملتر و دقیقتر میشن تا جزئیات ظریف هر لباس رو هم نمایش بدن.
یک تصویرساز مد باید شناخت دقیقی از آناتومی بدن انسان داشته باشه و بدونه لباسها چطور روی بدن میشینن. توی این سبک، رندر کردن جنس پارچه هم خیلی مهمه، چون باید نشون بده پارچه چطور میریزه، تا میخوره و حرکت میکنه. برای همین درک رفتار پارچه هم یه مهارت ضروریه.
۸. هنرهای زیبا (Fine Art)
هنرهای زیبا معمولاً بهعنوان بالاترین شکل هنر تزئینی یا کاربردی شناخته میشن؛ آثاری که نه برای سفارش یک مشتری، بلکه برای لذت خالص هنری و معنا خلق میشن. این هنر میتونه خودش رو در قالب نقاشی، مجسمهسازی، معماری، طراحی مبلمان، سفالگری، فلزکاری و موارد دیگه نشون بده.
در سنت غربی، هنرهای زیبا نمایانگر نوعی خلوص در زیباییشناسی هستن؛ تمرکز روی لذت بصری و مهارت در هنرها و صنایع دستی.
در نسخههای مدرنترش، هنرهای زیبا حالا فیلم، عکاسی، طراحی و هنر مفهومی رو هم در بر میگیره.
۹. لاین آرت (Line Art)
همونطور که از اسمش پیداست، لاین آرت سبکی از تصویرسازیه که با خطهای ساده، فرمهای پایه و معمولاً بدون پسزمینههای شلوغ و پیچیده ساخته میشه. تمرکز این سبک بیشتر روی فرم و ساختاره تا جزئیاتی مثل گرادینت، سایهپردازی یا تنوع رنگی.
لاین آرت میتونه دوبعدی یا سهبعدی باشه، اما اصل ماجرا تأکید روی خطوط دورگیریه؛ بدون اینکه طراحی کاملاً حجیم و پرداختشده بشه.
از لاین آرت میشه برای طراحیهای مفهومی یا اسکچهای اولیه استفاده کرد؛ بعضی وقتها همون نسخهی خطی خودش اثر نهایی حساب میشه و بعضی وقتها بعداً تبدیل میشه به یک طراحی کامل و پرداخته.
عناصر اصلی لاین آرت شامل جهت خط، انحناها، ضخامت و کیفیت خط، هَچینگ (خطوطی که همجهت کنار هم کشیده میشن) و کراسهچینگ (خطوطی که روی همدیگه قطع میشن) هستن. همین خطهای ساده، وقتی حرفهای استفاده بشن، میتونن تصویرهای قدرتمندی بسازن که پیام رو خیلی واضح منتقل میکنن.
طراحی لوگو — که توی گرافیک خیلی رایجه — هم اغلب با لاین آرت انجام میشه، چون هم تأثیرگذار و موندگاره، هم ساده و راحت توی ذهن میمونه.
۱۰. میکس مدیا (Mixed Media)
تصویرسازی میکس مدیا یعنی استفاده از ترکیبی از مواد مختلف برای ساخت یک تصویر. توی آثار آنالوگ، این مواد میتونن شامل پارچه، رنگ، کاغذ، چوب، فلز، گل و حتی اشیاء پیدا شده باشن. توی آثار دیجیتال هم ممکنه شامل عناصر غیرتصویری مثل صدا، تصویر متحرک، موسیقی یا تعامل کاربر باشه.
کلاژ یه مثال محبوب از میکس مدیاست؛ جایی که با استفاده از عکس، برشهای مجله، روبان و غیره، مونتاژهای تصویری ساخته میشن. دکوپاژ هم همون روش هست که برای پوشش دادن اشیایی مثل مبلمان استفاده میشه و بعد با لاک پوشانده میشه.
اسمبلِژ (Assemblage) نسخه سهبعدی کلاژه، که اشیا کنار هم چیده میشن تا یک کل درست کنن.
همچنین نصبهای هنری (Art Installations) هم از همین دسته هستن؛ جایی که اشیا بهگونهای در فضا چیده میشن تا معنی جدیدی از کل اثر خلق بشه.
۱۱. تصویرگر کتاب (Book Illustrator)
تصویرگرهای کتاب و تصویرگرهای جلد کتاب نقش خیلی مهمی توی صنعت نشر دارن. این سبک بیشتر توی ادبیات کودک محبوبه و تصویرسازی همراه و مکمل متن کتابه. این شامل طراحی جلد کتاب هم میشه، برای هر نوع ادبیاتی. معمولاً این تصویرها خیلی پرانرژی و بیانگر هستن و به زنده کردن داستان کمک میکنن، ضمن اینکه خلاقیت و تخیل آزاد تصویرگر رو هم نشون میدن.
تصویرگرهای کتاب تصویری و اونهایی که فقط جلد کتاب طراحی میکنن، معمولاً با نویسندهها همکاری نزدیکی دارن و گاهی طی چند کتاب یا مجموعه کتاب، رابطه کاری نزدیکی با اونها شکل میگیره. این نوع تصویرسازی بهخصوص برای کتاب کودک خیلی مهمه، چون بچهها قبل از اینکه بتونن بخونن، به شدت به تصاویر واکنش نشون میدن.
۱۲. پیکسل آرت (Pixel Art)
پیکسل آرت یه سبک کاملاً دیجیتاله. توی این سبک تصویر با استفاده از نرمافزارهایی ساخته میشه که از پیکسلهای کوچک (مربعهای ریز) تشکیل شدن. این پیکسلها فقط وقتی بزرگنمایی میشن، دیده میشن و شبیه یه موزاییک از گرادینتها هستن که در نهایت یه تصویر بزرگتر رو میسازن. تصویرگرهایی که با پیکسل آرت کار میکنن، معمولاً خودِ کار رو تا این حد ریز نمیسازن، اما از پلتفرمهایی استفاده میکنن که این تکنولوژی رو به کار میبرن.
این سبک معمولاً دوبعدیه و برای گرافیک دیجیتال، انیمیشن، جلوههای بصری و بازیهای ویدیویی استفاده میشه. بهطور طبیعی، این هنر بهترین نمایش رو در رزولوشن بالا داره؛ رزولوشن پایینتر بلوکهای پیکسلی سازندهی تصویر رو نشون میده.
۱۳. رئالیسم (Realism)
رئالیسم سبکی از تصویرسازیه که سعی میکنه هرچقدر ممکنه به واقعیت نزدیک باشه. چه بازسازی شخصیتها، اشیا یا مناظر باشه، این تصویرها تمرکز روی نمایش دقیق دنیای واقعی دارن. فوتورئالیسم (Photorealism) نسخه پیشرفتهتر رئالیسمه، جایی که تصویر کاملاً شبیه یک عکس واقعی به نظر میرسه.
سبک هر تصویرساز توی رئالیسم به نحوه بازنمایی و کمی تغییر واقعیت بستگی داره. توی هنر رئالیست، سبک با اغراق بیان نمیشه، بلکه با نحوه نمایش واقعیات در موضوع، ترکیببندی، نورپردازی و فوکوس مشخص میشه. این سبک توی طراحی جلد کتاب، هنرهای زیبا، فیلم، نقاشی مناظر، تبلیغات و غیره استفاده میشه. مهارتهای رئالیسم میتونن برای بهبود فرمتهای دیگه مثل عکاسی، انیمیشن و جلوههای ویژه هم به کار برن.
۱۴. رترو (Retro)
تصویرسازی رترو یعنی بازسازی سبکهایی از گذشته نه چندان دور. واژه «رتروسپکتیو» (Retrospective) هم به معنای نگاه کردن به گذشتهست. این سبک خیلی نوستالژیکه و روی مد، تبلیغات، پوسترها و پاپآرت دهههای ۴۰ و ۵۰ تمرکز داره. گرافیکهای این سبک جسورانه و رنگهاش قوی بودن و سبک زندگی، مد و محیطهای اجتماعی اون زمان رو نمایش میدادن.
نسخههای مدرن رترو گاهی حالت طنز یا طعنهآمیز دارن و تغییرات جامعه نسبت به اون دوران رو به نمایش میذارن. معمولاً استفادهی این سبک تجاریه؛ توی تبلیغات، فروشگاهها، طراحی محصول و موارد مشابه کاربرد داره.
۱۵. وکتور آرت (Vector Artwork)
وکتور آرت با استفاده از گرافیک وکتوری ساخته میشه که با نرمافزارهای کامپیوتری مثل Adobe Illustrator ایجاد میشن. توی این سبک از نقاط، خطوط، شکلها و منحنیها استفاده میشه تا تصویر روی پلتفرم دیجیتال ساخته بشه. بر خلاف پیکسل آرت، وکتور آرت کیفیتش رو حتی در رزولوشن پایین هم حفظ میکنه و میتونه بدون افت کیفیت، بزرگ یا کوچک بشه و تغییر کنه.
به خاطر همین انعطاف و قدرت، وکتور آرت توی گرافیک آنلاین، تایپوگرافی، چاپهای بزرگ، گرافیک کامپیوتری، بازیهای ویدیویی (بهعنوان تصویرگر بازی)، طراحی گرافیک، انیمیشن سهبعدی و غیره خیلی محبوبه. محبوبیتش به دلیل سازگاری بالاشه و به شکل تجاری در فرمتهای مختلف استفاده میشه.
چطور تصویرساز دیجیتال بشیم
برای اینکه تصویرساز دیجیتال بشی، باید ساعتها پشت قلم یا استایلوس وقت بذاری. تمرین مداوم مهمترین بخش مسیرته. خوشبختانه برنامههای رایگان زیادی مثل Gimp، Krita و Sketchpad وجود دارن که میتونی باهاشون شروع کنی، با فضای طراحی دیجیتال آشنا بشی و مرحلهبهمرحله اصول تصویرسازی رو یاد بگیری.
اما اگه بخوای مسیرت سریعتر و حرفهایتر جلو بره، دیدن آموزشهای ساختارمند میتونه خیلی کمکت کنه. یاد گرفتن ابزارها، تکنیکها، مراحل اجرای یک اثر و همینطور شناخت استانداردهای حرفهای، چیزیه که معمولاً با آزمون و خطا زمان زیادی میبره.
در سایت مرغنه دورههای ویدیویی آموزش نقاشی دیجیتال ، تصویرسازی دیجیتال و مباحث مرتبط آماده شده تا بتونی قدمبهقدم مهارتهات رو ارتقا بدی. این دورهها طوری طراحی شدن که هم برای شروع مناسب باشن و هم برای ارتقای سطح و ساختن نمونهکار حرفهای کاربرد داشته باشن.
اگه واقعاً تصمیم گرفتی وارد دنیای تصویرسازی دیجیتال بشی، بهترین کار اینه که همزمان با تمرین شخصی، از آموزشهای هدفمند استفاده کنی و روی ساختن پورتفولیوت تمرکز داشته باشی.
مسیر حرفهای شدن از همینجا شروع میشه.
منبع مقاله : 15 types of digital illustration to help you get started